گشایش نمایشگاه خیریه «سایه خنک برای تابستان» در Shenzhen؛ پیوند «فناوری و علوم انسانی» برای حفاظت از گروه‌های آسیب‌پذیر در برابر گرمای شدید
در اواسط سپتامبر، نمایشگاه خیریه سال ۲۰۲۶ با عنوان «سایه خنک برای تابستان» و با شعار «تبدیل سایه خنک به انرژی رشد» در Blue Book House شهر Shenzhen آغاز به کار کرد. امسال Shenzhen میزبان نشست‌های APEC خواهد بود و برگزاری این رویداد عام‌المنفعه با تمرکز بر مسئله گرمای شدید، توجه افکار عمومی را به حکمرانی اقلیمی به‌عنوان یک موضوع جهانی جلب کرده است. پویش پایداری و کاهش انتشار کربن «سایه خنک برای تابستان» با به‌کارگیری فناوری‌های نوین جهانی نظیر سرمایش بدون برق برای خنک‌سازی محله‌ها، و برگزاری نشست‌های تخصصی آموزشی پیرامون مسائل اقلیمی، از آغاز فعالیت خود همواره دو مسیر فناوری و علوم انسانی را هم‌زمان پیش برده است. در سال ۲۰۲۶، با پیوستن The Hong Kong and China Gas Company Limited (Towngas) و ارتقای همه‌جانبه پروژه، رویکرد راهبردی‌تری شکل گرفت: واگذاری مهار فشارهای زیست‌محیطی ناشی از توسعه، به فناوری‌های نوآورانه در خدمت خیر عمومی. این نمایشگاه نه تنها تلاشی برای حمایت از گروه‌های آسیب‌پذیر در برابر امواج گرما به شمار می‌رود، بلکه تجربه‌ای میدانی از سوی Guangdong-Hong Kong-Macao Greater Bay Area در به‌کارگیری رویکرد دوگانه «فناوری + علوم انسانی» در مسیر حکمرانی اقلیمی است. در حاشیه این برنامه، میزگردی تخصصی با عنوان «بر فراز سایه‌سار: توانمندسازی تاب‌آوری اقلیمی از طریق فناوری» برگزار شد و در آن کارشناسان به بررسی چگونگی عملیاتی‌سازی این دستاوردها از مجرای سرمایه‌گذاری در فناوری‌های پیشرفته، توسعه شهرک‌های با کربن صفر، شبکه‌های هوشمند شهری و خدمات خانگی پرداختند.
خاستگاه طرح: مفهوم «محافظت جهانی از حیات»
این نمایشگاه با مشارکت Fan Yin Tang، شرکت Towngas Smart Energy، شرکت Towngas Energy، شرکت Towngas Lifestyle، شرکت i2Cool و Xurou Project به‌صورت مشترک برگزار شده و Blue Book House × UABB، مرکز توان‌بخشی کودکان Dianliang Tongnian و شرکت Shenzhen Wu Yu Zaisheng Environmental Protection Technology Co., Ltd. در برگزاری آن همکاری داشته‌اند. این رویداد به مدت یک ماه و به‌طور رایگان میزبان عموم مخاطبان است. Liu Tao، رئیس کتابخانه Futian District در Shenzhen، اظهار داشت که مجموعه Blue Book House در امتداد نظام خدمات فرهنگی عمومی این منطقه، گامی عملی برای تجربه الگوها و مسیرهای نوین ارائه خدمات فرهنگی به شهروندان است. میزبانی از این نمایشگاه سالانه، بستری فراهم آورده است تا عموم جامعه ضمن درک بهتر پدیده‌های اقلیمی، با چالش‌های گروه‌های آسیب‌پذیر در مواجهه با گرما آشنا شوند و پیوندی میان خدمات فرهنگی و مسئولیت اجتماعی شکل گیرد. شعار این رویداد، «تبدیل سایه خنک به انرژی رشد»، از ایده Global Life Protected (محافظت جهانی از حیات) برگرفته شده است که توسط Dr. Lee Ka-kit، رئیس هیئت‌مدیره The Hong Kong and China Gas Company Limited، رئیس هیئت‌مدیره گروه Henderson Land Development و رئیس شورای Fan Yin Tang مطرح شد. Dr. Lee Ka-kit در کتاب خود با عنوان «۱.۲۳ درصد: پرتو امید در ابهام»، تأکید می‌کند که نوع بشر در بحبوحه تحولات بزرگ معاصر، باید با بیداری ۱.۲۳ درصد عقلانیت و هوشمندی نهفته در سرشت ژنتیکی خود، دست در دست یکدیگر از بحران‌های پیش‌رو عبور کند. بر مبنای همین رویکرد، Fan Yin Tang پویش «سایه خنک برای تابستان» را به‌عنوان نخستین ابتکار عمل عام‌المنفعه در جهان برای پاسخ‌گویی نظام‌مند به بحران گرمای مفرط پایه‌گذاری کرد.
میدان عمل: هم‌گرایی فناوری و علوم انسانی
مجموعه Fan Yin Tang توسط Dr. Lee Ka-kit، عضو کمیته دائمی کنفرانس مشورتی سیاسی خلق چین، دارنده نشان Grand Bauhinia Medal از دولت منطقه ویژه اداری Hong Kong و رئیس هیئت‌مدیره Henderson Land Development تأسیس شده است. این نهاد بستری چندبعدی و گسترده برای اقدامات نوآورانه مبتنی بر نیکوکاری است که توسعه پایدار انسانی را هدف قرار می‌دهد. در سال ۲۰۲۴، Fan Yin Tang با همکاری i2Cool و Xurou Project، اقدام پایدار کاهش کربن «سایه خنک برای تابستان» را کلید زد و با اتکا به فناوری سرمایش بدون برق توسعه‌یافته در i2Cool، طرح‌های سفارشی بهینه‌سازی مصرف انرژی و کاهش دما را برای جوامع محلی به اجرا گذاشت. در همان سال، دامنه این طرح گسترش یافت و مناطقی همچون Sichuan، Xinjiang و Hong Kong را پوشش داد تا با استفاده از پوشش‌های نوین عایق حرارتی، شرایط زیست گروه‌های در معرض آسیب بهبود یابد. طی سه سال گذشته، از Sichuan تا Xinjiang و از پشت‌بام مجتمع‌های مسکونی تا مدارس مناطق روستایی، نزدیک به ۱۰ هزار متر مربع سطح تحت پوشش این فناوری قرار گرفته که حاصل آن، صرفه‌جویی بیش از ۱۷۰ هزار کیلووات‌ساعت برق و کاهش نزدیک به هزار تن انتشار کربن بوده است؛ رقمی معادل کاشت حدود ۵۰ هزار اصله درخت که بیش از ۲۰۰ هزار شهروند از مزایای آن بهره‌مند شده‌اند. این ابتکار در سطوح ملی و بین‌المللی نیز مورد توجه قرار گرفته است؛ چنان‌که در سال ۲۰۲۵ در زمره «نمونه‌های موردی چین در هم‌افزایی اقدام اقلیمی و برابری جنسیتی» ارائه‌شده توسط پژوهشکده کربن‌خنثی Peking University قرار گرفت و با برنامه FIRST در City University of Hong Kong (بخشی از برنامه «دهه بین‌المللی علوم برای توسعه پایدار» سازمان ملل متحد) وارد همکاری راهبردی شد. در سال ۲۰۲۶، با امضای توافق‌های همکاری عمیق میان Fan Yin Tang و شرکت‌های سرمایه‌گذاری وابسته به گروه Towngas شامل Towngas Smart Energy، Towngas Energy و Towngas Lifestyle، این پروژه مرحله نوینی از توسعه را آغاز کرد. Alan Lam Ming-wing، مدیر منابع انسانی و مدیر بهره‌وری گروه The Hong Kong and China Gas Company Limited، در این رویداد لوح یادبودی از Liu Anqi، دبیرکل Fan Yin Tang و دستیار ویژه مسئولیت اجتماعی در گروه Henderson (China)، دریافت کرد. Alan Lam Ming-wing در سخنان خود تصریح کرد: «پیش‌تر هنگامی که از Shenzhen سخن به میان می‌آمد، سرعت توسعه آن محور توجه بود؛ اما طرح سایه خنک برای تابستان نشان داد که این شهر تا چه اندازه می‌تواند جلوه‌گاه توجه به نیازهای انسانی باشد. ما به‌عنوان مجموعه‌ای با بیش از یک قرن سابقه در حوزه انرژی، اصل هدایت فناوری در مسیر منفعت عمومی را پیگیری می‌کنیم؛ به این معنا که فناوری‌های نوین باید از محیط آزمایشگاهی فراتر رفته و به راهکاری ملموس برای حفاظت از زندگی بدل شوند.» وی با اشاره به اهمیت نقش مسئولیت اجتماعی بنگاه‌ها در پیشرفت جامعه افزود: «The Hong Kong and China Gas Company Limited طی بیش از یک دهه گذشته از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر، سوخت‌های پاک و صنایع شیمیایی سبز برای تعدیل تغییرات اقلیمی تلاش کرده است، اما دستاوردهای فناورانه در نهایت باید کیفیت زندگی انسان‌ها را ارتقا دهند؛ نظیر ایجاد شرایط دمایی مناسب‌تر برای روند درمان و توان‌بخشی کودکان با نیازهای ویژه.»
رویکرد نمایشگاه: سایه خنک به‌مثابه سرچشمه رشد
این نمایشگاه به دو پرسش اساسی در خصوص منابع تأمین خنکای پایدار پاسخ می‌دهد: از منظر فناورانه، بهره‌گیری از فناوری‌های پیشرفته سرمایش غیرفعال و بدون نیاز به برق، سرپناهی ایمن در فضاهای عمومی شهری و روستایی فراهم می‌آورد. از بعد انسانی، هم‌افزایی میان بخش خصوصی و نهادهای خیریه برای برگزاری کارگاه‌ها و برنامه‌های فرهنگی مرتبط با محیط زیست و سلامت، شبکه حمایتی پایداری را شکل داده است. Liu Anqi با اشاره به شرایط کودکان دارای نیازهای ویژه در مواجهه با دگرگونی‌های اقلیمی خاطرنشان کرد: این کودکان به دلیل تفاوت‌های عصب‌شناختی، در تنظیم دمای بدن و بیان ادراک حسی با محدودیت روبه‌رو هستند و در برابر گرمای طاقت‌فرسا توان بیان مشکلات خود را ندارند. هدف از این نمایشگاه، جلب توجه افکار عمومی به این گروه و مهیا کردن پناهگاهی جسمی و روانی برای آنان است. در همین چارچوب، نمایشگاه نقاشی ویژه‌ای با عنوان «انسان، درخت، خانه» برای کودکان دارای نیازهای ویژه تدارک دیده شده است؛ عنوانی برگرفته از آزمون روان‌شناختی «خانه-درخت-انسان» که بازتاب‌دهنده لایه‌های ناخودآگاه این کودکان است؛ خانه‌ای که نماد پناهگاه تابستانی مطلوب آن‌هاست، درختی که تلاش برای ریشه‌دوانی و ادامه حیات را نشان می‌دهد، و انسانی که ساده‌ترین تصویر تمنای سایه‌ساری خنک است. Fang Suzhen، بنیان‌گذار مرکز توان‌بخشی کودکان Dianliang Tongnian در Guangzhou، با اشاره به اینکه گرمای شدید به تحریک حسی مضاعف و آشفتگی روحی این کودکان دامن می‌زند، تصریح کرد: ارزش بنیادین این برنامه در این است که به دیده‌شدن چالش‌های نادیده‌مانده و شنیده‌شدن صداهای ناگفته کمک می‌کند. مدیریت و برنامه‌ریزی Blue Book House هم‌اکنون بر عهده کتابخانه Futian District و بنیاد هنر عمومی بی‌ینال شهر Shenzhen است. Liu Lei، دبیرکل این بنیاد، گفت که این مجموعه به مکانی برای مطالعه دانش‌آموزان پس از ساعات مدرسه و استراحت سالمندان تبدیل شده و امتدادی از کانون خانواده برای ساکنان پیرامونی است؛ از این رو میزبانی از این نمایشگاه در این مکان، تداوم‌بخش همین پیوندهای اجتماعی محله‌محور به شمار می‌رود.
میزگرد تخصصی: فناوری و ارتقای تاب‌آوری اقلیمی
در آیین گشایش، میزگردی تخصصی با عنوان «بر فراز سایه‌سار: توانمندسازی تاب‌آوری اقلیمی از طریق فناوری» به مدیریت Liu Anqi برگزار شد. در این نشست، Alan Lam Ming-wing، Qiu Jianhang مدیر عملیات انرژی‌های تجدیدپذیر، Zhou Hengxiang مدیر عملیات گاز در سرزمین اصلی، و Yang Jun مدیر عملیات خدمات گسترده در The Hong Kong and China Gas Company Limited، جنبه‌های گوناگون حفاظت از کرامت انسانی در شرایط تغییر اقلیم را بررسی کردند. Alan Lam Ming-wing ارزش واقعی فناوری را نه صرفاً در سطح پیشرفتگی، بلکه در توانایی آن برای ورود به مسائل عینی جامعه و یاری‌رساندن به نیازمندان واقعی دانست. Qiu Jianhang با تمرکز بر شهرک‌های با کربن صفر توضیح داد که پیاده‌سازی این الگو مستلزم پیوند میان انرژی‌های نو و هوش مصنوعی است؛ امری که موج جدیدی از سرمایه‌گذاری در زنجیره یکپارچه «تولید، شبکه، مصرف و ذخیره‌سازی» را به راه انداخته و صرفه‌جویی انرژی در ابعاد وسیع را رقم خواهد زد. Zhou Hengxiang با تکیه بر تجارب شبکه گازرسانی، اظهار داشت که هم‌راستایی با الگوهای کم‌کربن باید با زندگی روزمره شهروندان پیوند بخورد تا پایداری فناوری تضمین شود. Yang Jun نیز تأکید کرد که امتداد خدمات هوشمند و سبز به درون کانون خانواده، آرامش و صرفه‌جویی بیشتری برای مشترکان به همراه خواهد داشت. کارشناسان حاضر در این نشست هم‌نظر بودند که کنشگری اقلیمی باید به بدنه صنایع، کانون محله‌ها و متن جامعه نفوذ کند و نوآوری‌های آزمایشگاهی به الگوهای عملی در هر دو ساحت تجاری و خیریه تبدیل شوند. در جریان این رویداد در Blue Book House، همراهی فناوری‌های زیست‌محیطی با آثار هنری کودکان دارای نیازهای ویژه، چشم‌اندازی از توسعه پایدار را در Guangdong-Hong Kong-Macao Greater Bay Area ترسیم کرد؛ چشم‌اندازی که در پی فراهم‌آوردن امکان رشد همگان در پناه فناوری‌های نوین و رویکردهای انسان‌محور است.
