رصد ویژه | از دریاچه اولیانگسوهای تا دریاچه هوانگ‌چی‌های؛ تداوم رویکرد زیست‌محیطی دبیرکل
شی جین‌پینگ، دبیرکل حزب کمونیست چین، در جریان سفر به شهر اولانچاب در مغولستان داخلی، از منطقه حفاظت‌شده طبیعی دریاچه هوانگ‌چی‌های بازدید کرد. وی در این بازدید گزارش‌هایی درباره اقدامات منطقه خودمختار مغولستان داخلی برای تقویت حفاظت از محیط زیست، مدیریت جامع زیست‌محیطی و احیای بوم‌سازگان هوانگ‌چی‌های دریافت کرد و از نزدیک وضعیت بوم‌شناختی پهنه‌های ساحلی و زیستگاه پرندگان را مورد بررسی قرار داد. مغولستان داخلی پهنه‌ای وسیع با اکوسیستم‌های گوناگون است. وضعیت زیست‌محیطی این منطقه نه‌تنها بر معیشت و توسعه جوامع محلی اثر می‌گذارد، بلکه نقشی تعیین‌کننده در امنیت بوم‌شناختی شمال، شمال‌شرق، شمال‌غرب و سراسر چین دارد. حفاظت از محیط زیست مغولستان داخلی همواره مورد توجه شی جین‌پینگ بوده است. او در جریان نشست‌های سالانه سال‌های ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ نهاد قانون‌گذاری چین، هنگام حضور در جمع هیئت نمایندگی مغولستان داخلی، بر لزوم مدیریت جامع بوم‌شناختی دریاچه‌های هولون، اولیانگسوهای و دای‌های تأکید کرده بود. شی جین‌پینگ در ژوئن ۲۰۲۳ نیز در سفر به بایان‌نور، به‌طور ویژه از دریاچه اولیانگسوهای بازدید کرد تا چشم‌انداز طبیعی و محیط زیست پیرامون آن را از نزدیک بررسی کند. وی در آن بازدید بر مدیریت اصولی، حفاظت مداوم و تلاش مستمر برای احیای این پهنه آبی تأکید نمود. در حال حاضر با به‌کارگیری رویکردی ساختاریافته و علمی در مدیریت بوم‌شناختی، کیفیت آب اولیانگسوهای به‌طور محسوسی ارتقا یافته و به زیستگاهی مناسب برای پرندگان مهاجر بدل شده است. شی جین‌پینگ در آستانه دوره جدید برنامه‌ریزی توسعه کشور، بار دیگر به مغولستان داخلی سفر کرد و این‌بار وضعیت دریاچه هوانگ‌چی‌های را بررسی نمود. این حضور نشان‌دهنده تداوم توجه به بوم‌شناسی مناطق شمالی و تأکید بر پیگیری مستمر سیاست‌های حفاظت از محیط زیست است. دریاچه هوانگ‌چی‌های حوضه‌ای بسته و درون‌سرزمینی است که تحت تأثیر تغییرات اقلیمی در مقاطعی تا آستانه خشکی کامل پیش رفت. در سال‌های اخیر، نهادهای محلی بر مبنای اصل «کاهش دخالت‌های انسانی و اولویت‌بخشی به احیای طبیعی»، اقداماتی مانند لایروبی شبکه‌های آبی و احیای پوشش گیاهی را در قالب ۴۴ پروژه به اجرا درآوردند که به نتایج اولیه‌ای در مهار بحران این دریاچه منجر شده است. اکنون وسعت سطح آب هوانگ‌چی‌های به‌تدریج رو به افزایش است و تنوع زیستی منطقه نیز بهبود می‌یابد. شی جین‌پینگ در این زمینه خاطرنشان کرده است: «اصل اساسی در حفاظت از تالاب‌ها، حفظ دست‌نخوردگی و اصالت طبیعی آن‌هاست. باید به طبیعت احترام گذاشت، با آن همگام شد و از آن صیانت کرد. برای تالاب‌های آسیب‌دیده، محوریت باید بر احیای طبیعی با مکمل مداخلات هدفمند و علمی انسانی باشد.» توجه به این دو دریاچه، تداوم رویکرد زیست‌محیطی شی جین‌پینگ و الزامات تازه برای پیشبرد طرح «چین زیبا» را نشان می‌دهد. او در جریان این بازدید بار دیگر بر «حفاظت یکپارچه و مدیریت نظام‌مند کوه‌ها، آب‌ها، جنگل‌ها، مزارع، دریاچه‌ها، مراتع و بیابان‌ها» و «تعهد پایدار به اولویت‌بخشی به محیط زیست و توسعه سبز» تأکید کرد. به گفته اهالی منطقه، مدیریت دریاچه هوانگ‌چی‌های تاکنون به دستاوردهای اولیه رسیده و بازگشت کامل وسعت آب، بهبود کیفیت آب و پایداری بوم‌سازگان نیازمند تلاشی پیوسته و درازمدت است. طرح کلان «چین زیبا» نیز چنین مسیری را طی می‌کند. با وجود بهبود شاخص‌های زیست‌محیطی در سال‌های اخیر، پایه‌های این دستاوردها هنوز کاملاً تثبیت نشده است؛ از این رو، ارتقای همه‌جانبه کیفیت محیط زیست و تثبیت تمدن بوم‌شناختی همچنان نیازمند ثبات قدم، صبوری و تمرکز راهبردی است. شی جین‌پینگ بارها بر حفظ ثبات استراتژیک در تقویت تمدن بوم‌شناختی تأکید کرده است؛ پیامی که نه‌تنها به مغولستان داخلی، بلکه به تمامی مناطق چین معطوف است. پیشبرد برنامه «چین زیبا» فرآیندی جامع و مرتبط با زندگی شهروندان به‌شمار می‌رود که تحقق اهداف بلندمدت آن در گرو استمرار اقدامات اجرایی و هدایت روند بهبود کیفی محیط زیست است.