پولم را می‌خواهی و به من می‌گویی «پیرخرفت»؟
Jiang Ziwen
منبع: پنگ‌پای
اصطلاح پرکاربرد اینترنتی «پیرخرفت» (Lao Deng) بار دیگر در کانون جنجال‌های افکار عمومی قرار گرفته است.
در ۲۲ اکتبر، Enta، مدیر محصول متولد دهه ۲۰۰۰ در برند خودروهای برقی XPeng، با انتشار ویدئویی در صفحه شخصی خود در شبکه‌های اجتماعی، بابت استفاده مکرر از واژه «پیرخرفت» و دعوت به کنار گذاشتن «سلیقه کهنه‌گرایانه» در مراسم پیش‌فروش خودرو عذرخواهی کرد.
این مدیر محصول در ویدئوی یادشده توضیح داد که این واژه در تیم داخلی آن‌ها اصطلاحی متداول برای شوخی بوده است: «اما متوجه نبودم که بیان این واژه در یک فضای عمومی، دیگران را آزرده‌خاطر می‌کند.»
او همچنین اضافه کرد که هدف از این طعنه، سن‌وسال نبوده است: «انتقاد ما این بود که فارغ از مدل و کلاس خودرو، نباید با تفکر و زبان طراحی یکسانی پیش رفت. این جمود فکری و نگاه کلیشه‌ای دقیقاً همان چیزی بود که هدف نقد ما قرار داشت.»
او در تمام طول ویدئوی عذرخواهی، پشت میز نشسته بود.
در واقعیت، کم نیستند کسانی که با تکیه بر سن‌وسال و از موضعی بالا به پایین، مدام در حال موعظه نسل جدید هستند؛ از این رو، طعنه زدن به این گروه به شیوه‌ای رایج برای ابراز احساسات نسل جوان بدل شده است. آنچه نقد می‌شود، الگوهای رفتاری و گفتاری خاص است، نه صرفاً سن افراد. اما اگر این برچسب بدون در نظر گرفتن موقعیت و با بی‌مبالاتی به هر فرد سالمندی تعمیم داده شود، می‌تواند به حمله‌ای فراگیر علیه میان‌سالان و سالمندان تبدیل شود و به ورطه تبعیض سنی بیفتد.
برخی کاربران نیز به کنایه پرسیده‌اند: «آیا مدیر ارشد خود XPeng هم مصداق همین افراد به شمار نمی‌رود؟»
پناه بردن جوانان به شوخی‌ها و ترندهای اینترنتی برای کاستن از فشارها و ابراز هویت، قابل درک است؛ اما هنگامی که برندها و کسب‌وکارها صرفاً برای جلب توجه و همراهی با ترندها، چنین برچسب‌های کنایه‌آمیز و تحقیرکننده‌ای را بی‌محابا گسترش می‌دهند و نمادسازی می‌کنند، در واقع ناخواسته بخش بزرگی از مصرف‌کنندگان واقعی بازار را می‌رنجانند و از خود دور می‌سازند.
تناقض اصلی اینجاست که یک برند تجاری نمی‌تواند هم از چنین تعابیر توهین‌آمیزی برای جذب مخاطب و سرمایه اجتماعی موج‌سواری کند و هم انتظار داشته باشد افرادی که مورد اهانت قرار گرفته‌اند، خریدار کالاهایش باشند.
هم چشم به جیب من دوخته‌ای و هم برچسب «پیرخرفت» به من می‌زنی؟ مگر خودت که هستی؟
